Philipsdorp, Eindhoven

Grootschalige renovatie Philipsdorp | Vooroorlogse woonwijk, Eindhoven

Om aan het begin van de 20e eeuw te voldoen aan de behoefte aan arbeiderswoningen, bouwde Philips een fabrieksdorp naast de oorspronkelijke gloeilampenfabriek. Om de woningen in de vooroorlogse buurt in ere te herstellen, startte corporatie Woonbedrijf in 2012 een grootscheepse renovatie. Daarbij was een gezichtsbepalende rol weggelegd voor de karakteristieke Tuile du Nord dakpan.

Historisch hart van Eindhoven

“Philipsdorp is een icoon voor de stad Eindhoven, eigenlijk een dorp in een stad.”
 
“Philipsdorp is een van de grote wijkvernieuwingsprojecten binnen de gemeente Eindhoven,” vertelt Jorg van Waas, vastgoedontwikkelaar bij Woonbedrijf. Roel Simons, architect bij Architectenbureau BouwhulpGroep, was als architect-adviseur betrokken bij de renovatie van Philipsdorp: “Er is een historisch onderzoek naar de wijk gedaan om te kijken wat er vroeger was, welke historische elementen ondertussen zijn weggehaald en wat hiervan teruggebracht zou moeten worden.”
 

Renovatie voor 40 jaar

Het uitgangspunt voor de renovatie was dat de woningen nog zeker 40 jaar mee moeten gaan. Tegelijkertijd leefde de ambitie om de bouwtechnische, bouwfysische en woontechnische kwaliteit van de woningen aanzienlijke te verbeteren. Ook het wooncomfort en de functionaliteit van de woning moesten een impuls krijgen. Een ander belangrijk uitgangspunt voor de renovatie was het herstel van de cultuurhistorische waarde van de wijk. Sinds 2003 geldt voor Philipsdorp namelijk een beschermd stadsgezicht.
 
“Om het oorspronkelijke beeld zoveel mogelijk terug te brengen, is voor het originele dakpantype gekozen.”
 

Originele dakpantype

Zoals Simons al aangaf is onderzocht wat oorspronkelijk de belangrijkste architectonische punten van de woningen in Philipsdorp waren. “We hebben daarbij niet gezegd: zoals het vroeger was, moet het weer worden. Wel hebben we rekening gehouden met de eisen van nu,” vertelt Simons. “Zo waren de oude dakpannen zo slecht dat deze allemaal zijn vervangen. Om het oorspronkelijke beeld zoveel mogelijk terug te brengen, is voor het originele dakpantype gekozen. Dit was in de meeste gevallen de Tuile du Nord 44, blauw gesmoord en natuurrood.” Voor het repareren van de gevels is samen met de architect heel goed gekeken naar welke baksteen het beste paste. Dit bleek voor ieder blok anders te zijn, dus is een zeer veelkleurige baksteensortering van Wienerberger toegepast, waaruit de metselaar kon kiezen op basis van zijn ervaring en vakmanschap.
 

Onder de huurtoeslaggrens

Inmiddels zijn alle 771 gerenoveerde woningen opgeleverd. “In december 2017 zijn de laatste woningen gereedgekomen. Ook voor de bewoners was het een heel intensief traject. Zij moesten drie maanden naar een wisselwoning en konden daarna terug naar hun eigen woning, die in de tussentijd helemaal verbouwd was. Van Waas: “Achteraf horen we gelukkig dat ze bijzonder tevreden zijn met het resultaat. De keuze voor renovatie in plaats van nieuwbouw heeft ten slotte nog een positief effect; bijna alle woningen konden ruim onder de huurtoeslaggrens worden verhuurd. Doordat de kosten voor nieuwbouw over het algemeen hoger liggen, stijgen de huurprijzen van nieuwe woningen vaak ook. Met deze renovatie hebben we dat kunnen voorkomen. Alle oorspronkelijke bewoners zijn dan ook teruggekeerd!”.

Roodkolengestookt VB Renova en Tuile du Nord 44 natuurrood | Renovatie Philipsdorp, Eindhoven

Roodkolengestookt VB Renova en Tuile du Nord 44 natuurrood | Renovatie Philipsdorp, Eindhoven

Philipsdorp, Eindhoven

Philipsdorp, Eindhoven

Roodkolengestookt VB Renova en Tuile du Nord 44 blauw gesmoord | Renovatie Philipsdorp, Eindhoven

Philipsdorp, Eindhoven

Philipsdorp, Eindhoven