Lekker nieuw met het karakter van toen | Noorderhaven, Zutphen

De Noorderhaven in Zutphen is een actuele transformatie: van oude industrie naar hippe woonwijk met horeca, jachthaven, winkels en kantoren. Industrieel erfgoed is gerestaureerd en kreeg een nieuwe bestemming. Als de woonwijk voltooid is, zijn er zo‘n 900 woningen en is er een nieuwe poort naar de binnenstad.

Lekker nieuw met het karakter van toen

De Noorderhaven-wijk ligt ten noorden van Station Zutphen en direct aan de IJssel. Twee tunnels zorgen dat de binnenstad een sprong onder het spoor kan maken. Noorderhaven wordt gepositioneerd met ‘heerlijk rustig’ en ‘nieuw wonen’. Op een plek waar stad, landschap en de IJssel elkaar ontmoeten. De aanleg van de jachthaven is nagenoeg afgerond. Wouter Evers (LODEWIJK BALJON landschapsarchitecten) vertelt.

“Ons vertrekpunt was het stedenbouwkundig plan van KCAP Architects&Planners. Een plan met twee pijlers: de juiste schaalgrootte voor Zutphen en een inhoudelijke invulling die verwijst naar de oude industrie. Gezamenlijk zijn daarna nog enkele ingrepen gedaan. Vergelijkbaar met de binnenstad zijn er meer besloten plekken ontstaan: een speels én functioneel waterplein, intieme binnentuinen en doorkijkjes op historische bebouwing. Vanaf het station wordt een loper met comfortabele zitranden gecreëerd. Een lange strook, ook om de straks uitbundig bloeiende planten te beschermen.”

Waarom won LODEWIJK BALJON de prijsvraag?
“We konden, denk ik, heel helder aangeven hoe we de Noorderhaven tot ‘karakteristiek Zutphens’ konden maken. Onder meer via de beschreven doorontwikkeling van het stedenbouwkundig plan. Ook het inrichtingsplan was een kracht: de indeling, maatvoering en materialisering van de straatprofielen en de verbijzondering van de karakteristieke ruimten.”
 
De relatie tussen openbare ruimten en de bouwblokken?
“Speelruimte over en weer, maar met duidelijke afspraken. Denk aan de hoeveelheid waterberging en infiltratie, het aantal te realiseren parkeerplaatsen en de groene, karakteristieke binnenhoven. De straten zelf verdienden een groen beeld, met ten minste aan één zijde een bomenhaag. De meest bijzondere plekken in het plan hebben we bij hun context getrokken: de intrinsieke cultuurhistorische waarde of positionering in de omgeving, zoals de jachthaven, het Waterplein en het Ettegerpark.”

Een upgrade voor de stad. Wat waren de criteria om voor keramiek te kiezen?
“Primaire doelstelling was een binnenstedelijk milieu te scheppen dat specifiek Zutphens is. Daarbij hoort een gebakken klinker. Natuurlijk spelen prijs en duurzaamheid daarbij ook een grote rol. Daarna is, met behulp van proefvakken, de definitieve keuze gemaakt. We konden de klinkers goed beoordelen, ter plekke zijn flinke vlakken gestraat. Kleur en textuur komen dan goed tot hun recht. En de afstemming met de historische en eerste nieuwe bebouwing.”
 
PROJECTINFO
Opdrachtgever: Gemeente Zutphen
Ontwerp/architect: LODEWIJK BALJON landschapsarchitecten, Amsterdam
Aannemer: Diverse aannemers
Jaar van realisatie: 2015-2021
Straatbakstenen
Voetpaden: Wienerberger - Auraton DF
Parkeren: Wienerberger- Novoton DF
Rijweg: Wienerberger - Padova DF
Verharding nabij IJssel: Wienerberger - Incana wasserstrich DF

Zutphen - Noorderhaven

Zutphen - Noorderhaven

Zutphen - Noorderhaven

Zutphen - Noorderhaven

Zutphen - Noorderhaven